Mniej niż 40 metrów kwadratowych w półpiwnicy dawnej pralni – tyle wystarczyło, by w Melbourne powstało wnętrze docenione w krajowym konkursie architektonicznym. Projekt Studio8 zdobył nagrodę Emil Sodersten za architekturę wnętrz podczas australijskiego National Architecture Awards.

Wilgotna piwnica z historią

Lokal znajduje się w Toorak, na terenie zabytkowego kompleksu apartamentów Quamby. Pierwotnie zaprojektował go w 1941 roku znany australijski architekt Roy Grounds jako pomieszczenie usługowe. W latach 70. przerobiono je na mieszkanie, ale – jak wynika z opisu – wykonano to słabo.

Ronnen Goren i jego partner kupili je w 2022 roku, mimo „ponurego” stanu. Przekonały ich lokalizacja, historia budynku oraz zwrócony na północ dziedziniec, który jest niemal większy od samego mieszkania. Przez około 18 miesięcy mieszkali tam bez zmian, zastanawiając się, czym to miejsce mogłoby się stać. Remont zakończono pod koniec 2024 roku, a projekt poprowadził Timothy Hill z pracowni Partners Hill.

Sztuczki, które powiększają wnętrze

Hill od czasów studiów interesuje się przekształcaniem pomieszczeń pomocniczych w pełnowartościowe mieszkania. – W małych domach liczy się każde 25 milimetrów – mówi architekt, podkreślając, że to nie jest po prostu pomniejszona wersja dużego domu.

• Wydłużona droga. Do drzwi wejściowych trzeba przejść przez dziedziniec, a potem przez „mikroprzedpokój” do sypialni, dzięki czemu wydaje się ona odległa.
• Wielofunkcyjny stół. Okrągły stół (nawiązanie do upodobania Groundsa do okrągłych dziedzińców) jest jednocześnie wejściowym stolikiem, biurkiem do pracy zdalnej, stołem jadalnianym, barkiem i schowkiem.
• Poziomy podłogi. Zagłębiony salon i podział na poziomy porządkują przestrzeń i dają poczucie „małych podróży”.
• Brak otwartego planu. Hill jest przeciwny łączeniu kuchni, jadalni i salonu w małych wnętrzach. Osobna mikrokuchnia mieści nawet piec Aga oraz kącik śniadaniowy.
• Garderoba osobno. Ubrania trzymane są w przejściowej garderobie naprzeciw sypialni, dzięki czemu sama sypialnia jest przestronniejsza.

Cisza i podwójne zadania mebli

Grube ściany i spokojna zielona kolorystyka tworzą według Gorena wrażenie „kokonu”. Jedna ze ścian sypialni jest w całości wyłożona wykładziną, a w salonie zastosowano m.in. korek i bardzo gęste tapicerki, które tłumią dźwięki. – Sen jest świetny – mówi Goren.

Każdy element musi pełnić co najmniej dwie funkcje. W łazience jedna wygięta stalowa konstrukcja jest blatem, podporą umywalki, osłoną kosza na pranie, wieszakiem na ręczniki i uchwytem na papier oraz szczotkę toaletową, a całość trzyma się na czterech śrubach. Schowki ukryto pod stołami i w ścianach.

Co to oznacza w Polsce

Australijski przykład jest ciekawy także dla polskich miast, gdzie ceny mieszkań skłaniają do szukania nietypowych metraży. Adaptacja piwnic, dawnych pralni czy pomieszczeń gospodarczych na cele mieszkalne podlega u nas jednak przepisom, w tym wymogom dotyczącym zmiany sposobu użytkowania, wysokości pomieszczeń, doświetlenia i wentylacji. Zanim ktoś zacznie podobny projekt, powinien sprawdzić te kwestie w lokalnych warunkach.

Same pomysły z Melbourne można natomiast stosować także w zwykłych małych mieszkaniach: meble pełniące kilka funkcji, podział przestrzeni zamiast otwartego planu czy materiały tłumiące hałas. Hill zwraca też uwagę, że przekształcanie istniejących budynków jest korzystne finansowo i dla środowiska, bo infrastruktura już istnieje, a nowoczesne hydroizolacje ułatwiły takie remonty.

Źródło: The Guardian – „Tiny basement turned ‘exuberant’ apartment wins interior prize at Australia’s National Architecture awards”